Tożsamość narodowa tematem Europejskich Dni Dziedzictwa 2013

 

W dniach 14-15 września 2013 roku odbyła się impreza pt.:"Nie od razu Muzeum w Cieplicach zorganizowano".

 

W ramach tej edycji odbyły sie prelekcje na temat klasztoru, a Dyrektor Muzeum Przyrodniczego oprowadzał i opowiadał o historii oraz planowanych wystawach.

 

alt

Tegoroczny temat wiodący „Nie od razu Polskę zbudowano” – nawiązujący do wszelkich form budowy polskiej państwowości, poczucia przynależności, związków z jej historią, językiem, tradycją – na naszych ziemiach zyskuje szczególny wymiar. Z jednej strony obejmuje wszystkie wydarzenia okresu powojennego – czasy przejmowania tych terenów przez polską administrację, symbolicznego i materialnego asymilowania się powojennych osadników z nowym środowiskiem kulturowym i kontynuacji tych procesów aż po czasy nam współczesne. Z drugiej daje możliwość wyeksponowania śladów naszej państwowości sięgających X wieku, ich dalszych kolei modyfikowanych historią tych ziem. „Nie od razu Polskę zbudowano” to hasło o dużej pojemności, pozwalające przedstawić bogatą strukturę konstruowaną z przenikających się splotów mniejszych i większych wydarzeń będących udziałem mnogich lokalnych społeczności/tożsamości, które ukształtowały Polskę dnia dzisiejszego. Będą to dokonania z wszelkich dziedzin aktywności ludzkiej; nauki, sztuki, kultury, stanowienia prawa, rzemiosła i gospodarki. Uważamy, że warto pokazać innym, jak historia miejsca, w którym żyjemy, naszego miejsca na ziemi - zaistniała w tworzeniu dzisiejszego dnia Polski, pokazać swoje „udziały” w tej wielowiekowej budowie. Tu na Dolnym Śląsku zależy nam przy tym szczególnie na przedstawieniu, w jaki sposób powstają i utrwalają się w regionie także znaki tożsamości wszystkich grup etnicznych.

 

 

alt

alt

 

 

     Pod koniec września 2013 roku, do Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze trafił "powiększony", i to znacznie, model jednego z największych chrząszczy w Polsce, Jelonka rogacza (Lucanus cervus).

     Ten ciemnobrązowej barwy owad, osiąga w przyrodzie (bez żuwaczek) 6 cm długości. Żuwaczki samca przypominają kształtem poroże jelenia. Jelonek żyje w lasach dębowych, żywiąc się głównie sokiem wyciekającym z pni drzew. Posiada zdolność lotu.

     Jelonek występuje także w bajkach i baśniach jako król owadów lub rycerz.

     Model chrząszcza "cieplickiego" jest wiernym, choć nieco uproszczonym wizerunkiem oryginału. jest jednak imponujący. Ma (razem z żuwaczkami) ok. 3 m długości, ok 160 cm rozpietości żuwaczek i 140 cm rozpiętości odnóży. Ma służyć celom edukacyjnym na planowanej w Muzeum stałej ekspozycji entomologicznej, pt. "Niesamowity świat owadów" (sam model jest już niesamowity).

    

Wykonanie modelu stało się możliwe dzięki dofinansowaniu z:

Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej we Wrocławiu. alt

alt alt alt

 

W dniu 21 czerwca 2013r. miał miejsce wernisaż wystawy prac Jerzego Jakubów pt. "Karkonosze w rysunku Jerzego Jakubów - recepcja i transformacja landszaftu

 

O autorze: Jerzy Jakubów ur. w Cieplicach Śl. Absolwent PLSP im.Antoniego Kenara w Zakopanem. Członek ZPAP o/Wrocław. Uprawia drzeworyt nie stroni jednak od wyzwań i eksperymentów twórczych. Uczestnik kilkudziesięciu wystaw zbiorowych i indywidualnych w kraju i za granicą : USA, Niemcy, Dania, Włochy, Szwecja, Rumunia, Czechy, Ukraina, Litwa, Białoruś. Stypendysta MKiDN. Laureat licznych nagród i wyróżnień min.: „ARS POPULI” im.Władysława Hasiora, „BONUM PUBLICUM” im. Aleksandra Patkowskiego, „Grafik Roku” Hartford USA

Uhonorowany : Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem Zasłużony dla Kultury Polskiej, Zasłużony dla Rolnictwa RP, Tytułem Przyjaciel Muzeów.

Wystawa prezentuje zestaw rysunków inspirowanych naturą górską Karkonoszy powstałych w latach 1977-2012. Wybór prac z kilku cykli kreśli z konieczności uproszczony obraz transformacji zdawać by się mogło pospolitego motywu.

Autor stoi na pograniczu poznawczych realistycznych dociekań sztuki dawnej a współczesnym abstrakcyjnym iluzjonizmem kadru i fragmentu kreślonego niepowtarzalnym zmiennym nastrojem. Fascynacjami spozierającego górala.

          alt alt alt

alt alt alt

                                     alt

W dniach 7-8 września 2013 roku, pierwszy raz na placu przed wejściem do nowej siedziby Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze, zorganizowano kolejną edycję corocznej imprezy plenerowej pt. "Karkonoska Giełda Minerałów, Skał i Skamieniałości". Jak zwykle stali i nowi wystawcy mogli zaprezentować swoje zbiory, a także wyroby z kamieni szlachetnych i półszlachetnych. Wielu turystów, kuracjuszy i mieszkańców Jeleniej Góry skorzystało z okazji i ładnej pogody i odwiedziło w tym czasie Muzeum, zachycając się zaprezentowanymi okazami i wyrobami, zakupując je do własnych kolekcji lub codziennego użytku.

alt alt alt alt alt

 

W dniu 17 sierpnia 2013 roku miało miejsce w Cieplicach podsumowanie i zakończenie działań związanych z realizacją projektu „Zespół pocysterski w Jeleniej Górze-Cieplicach”. Głównymi celami projektu była rewitalizacja zespołu pocysterskiego (część Parafii Rzymsko-Katolickiej Św. Jana Chrzciciela w Jeleniej Górze-Cieplicach, Klasztoru o.o. Pijarów i dawnej Biblioteki Schaffgotschów, w której do niedawna znajdowała się pralnia, stolarnia i magazyny Uzdrowiska Cieplice).

Wszystko zaczęło się w 2 poł. 2008 roku, kiedy to Muzeum Przyrodnicze w Jeleniej Górze rozpoczęło działania (a właściwie kontynuację), mające na celu poprawę warunków lokalowych poprzez zmianę siedziby z nieprzystosowanego do celów muzealnych Pawilonu Norweskiego w Parku Norweskim na inny obiekt, pozwalający na rozwinięcie szerszej działalności.

Z inicjatywy Dyrektora Muzeum Stanisław Firszta na początku 2009 roku, po wstępnych rozmowach z ówczesnym Prezesem Uzdrowiska Cieplice Romanem Jałako i Kierownikiem Delegatury Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we Wrocławiu Wojciechem Kapałczyńskim, przedstawiono Władzom Miasta Jeleniej Góry propozycję przejęcia części dawnego obiektu poklasztornego, w którym Uzdrowisko Cieplice od lat użytkowało pralnię, stolarnię i magazyny, a w której to części, do 1952 roku znajdowała się słynna Biblioteka Schaffgotschów i zbiory, które były jej integralną częścią.

Propozycja zakładała powrót części zbiorów Schaffgotschów na dawne ich miejsce (do dzisiaj prawie 90% eksponatów Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze to resztki tej wielkiej kolekcji), a także przypomnienie o Zespole pocysterskim i włączenie go, po remoncie, do Szlaku Cysterskiego w Polsce.

Pomysł ten spodobał się ówczesnemu Prezydentowi Miasta Jeleniej Góry. Markowi Obrębalskiemu, ale aby pozyskać na ten cel środki europejskie postanowiono cały projekt rozszerzyć i włączyć we wspólne działanie Zakon Pijarów i częściowo Parafię św. Jana Chrzciciela w Jeleniej Górze-Cieplicach

Duży projekt na rewitalizację, obejmujący większą część zespołu pocysterskiego, opracowała Jadwiga Osińska z Urzędu Miasta Jeleniej Góry. Uzyskał on poparcie Wicemarszałka Województwa Dolnośląskiego Jerzego Łużniaka. Złożony wniosek otrzymał wsparcie finansowe ze środków Unii Europejskiej.

W 2010 roku wyłoniono firmę Castellum, która przez trzy lata przeprowadziła ogrom prac remontowo-budowlanych i konserwacyjnych w Zespole pocysterskim, doprowadzając go do stanu, jaki dzisiaj możemy oglądać.

Prace romontowo-adaptacyjne prowadzone były w latach 2010-2013 przy dużym zaangażowaniu Władz Miasta i Prezydenta Jeleniej Góry, Marcina Zawiły.

W części należącej do Parafii św. Jana Chrzciciela i Klasztoru o.o. Pijarów wyremontowano: wieżę-dzwonnicę, odrestaurowano i zakonserwowano zabytkową kamieniarkę, w tym rzeźby, kolumny i epitafia, klasztor uzyskał nową elewację i wymieniono w nim stolarkę okienną, a plac przed klasztorem otrzymał nową nawierzchnię. W części należącej do Miasta Jeleniej Góry (przeznaczonej na nową siedzibę Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze) wyremontowano: pomieszczenia dawnej Biblioteki Schaffgotschów, m.in. tu odsłonięto i zakonserwowano zabytkowe freski, obiekt starano się przygotować do nowej funkcji muzealnej, budynek otrzymał nową elewację, wyremontowano i urządzono wirydarz, obiekt otrzymał windę zewnętrzną, posesja przed wejściem do Muzeum została uporządkowana i wybrukowana.

Dla muzealników najważniejszą była część dotycząca nowej siedziby Muzeum.

Wstępne założenia co do przeznaczenia poszczególnych pomieszczeń w tej części, jak i jej wyposażenia (opracowane jeszcze w 2009 roku i poprawiane w 2010 roku), przygotowane przez Muzeum Przyrodnicze w Jeleniej Górze, wielokrotnie były zmieniane bez udziału najbardziej zainteresowanego, tj. przyszłego użytkownika.

Wszystkie sprawy związane z realizacją zadania i decyzje co do przeznaczenia, kształtu i wyposażenia przyszłego Muzeum podejmował Wydział Inwestycji i Zamówień Publicznych Urzędu Miasta Jeleniej Góry. Duży wpływ na obecny kształt przyszłej nowej siedziby Muzeum, miał też Projektant. Rola przyszłego użytkownika była w tym procesie niewielka.

Zakończenie prac budowlanych, w części przeznaczonej na nową siedzibę Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze nie jest równoznaczne z otwarciem Muzeum jako instytucji.

Po przejęciu nowego obiektu przez Muzeum Przyrodnicze w Jeleniej Górze i „Jarmarku Cysterskim”, kończącym prace budowlane, rozpoczną się dopiero działania muzealników (dotychczas na terenie budowy niewiele mogli zdziałać).

Planuje się, aby obecne wystawy stałe w „starej siedzibie” Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze (Pawilon Norweski) były czynne w czasie przeprowadzki instytucji do „nowej siedziby” w Zespole pocysterskim, natomiast imprezy plenerowe (giełdy, wystawa grzybów itd.), a także prelekcje „w cyklu czwartkowym”, oraz wystawy czasowe odbywały się już w nowym obiekcie.

Dlatego też, w pierwszej kolejności od 2 poł. sierpnia, do „nowej siedziby”, będą przenoszone: sala dydaktyczno-oświatowa, pracownia preparatorsko-konserwatorska, pracownie merytoryczne, biblioteka, biura, archiwum zakładowe, warsztat, magazyny zbiorów i magazyny gospodarcze. Po zainstalowaniu się Muzeum w nowym obiekcie, zostanie zamknięty do zwiedzania Pawilon Norweski (dotychczasowa siedziba Muzeum), a eksponaty zostaną przewiezione do nowej siedziby.

Jest to zadanie rozłożone w czasie i wymagające dużego wysiłku tak logistycznego jak i merytorycznego.

Po przeniesieniu całego Muzeum do „nowej siedziby”, rozpoczną się prace nad budową nowych wystaw stałych, w tym dużych dioram. Wszystkiego nie da się zbudować od razu.

„Nowa siedziba” Muzeum (jeszcze bez wystaw stałych) rozpocznie działalność już od września (imprezy plenerowe, prelekcje, wystawy czasowe). Zaprezentowanie pierwszych wystaw stałych (wszystko zależy od pozyskania środków finansowych), planuje się na koniec 2013, lub na początek 2014 roku. To właśnie wtedy Muzeum rozpocznie właściwą działalność wystawienniczą.

Budowa dużych dioram przyrodniczych trwać będzie dłużej, tak aby osiągnięty efekt wzbudził uznanie wszystkich zwiedzających.

O terminach kolejnych działań i wydarzeń związanych tak ze „starą” jak i „nową siedzibą” Muzeum Przyrodniczego w Jeleniej Górze będziemy na bieżąco informowali.

 

             alt alt alt alt alt

alt alt alt alt alt

alt alt alt alt alt

         alt alt alt alt alt

 alt alt alt alt alt